De kwestie speelt al sinds het uitbreken van de kredietcrisis, en is voor politici en monetaire autoriteiten belangrijk om hun beleidskoers te bepalen. Zeker nu de economie langzaam uit het dal lijkt te kruipen, aldus De Nederlandsche Bank

Teleurgestelde ondernemers

Anekdotisch bewijs van teleurgestelde ondernemers, overigens ook in tijden van hoogconjunctuur niet ongebruikelijk, wordt afgewisseld met cijfermateriaal dat wijst op een lagere, maar nog steeds aanhoudende groei van de bedrijfskredieten. En het is waarschijnlijk dat die groei voorlopig gematigd blijft.

Duidelijk is in ieder geval dat vraag en aanbod uiteindelijk bepalen hoe de kredietverlening aan bedrijven zich ontwikkelt. Maar hoe meet je vraag en aanbod? Cijfers over het totaal van de kredietverlening worden verzameld door DNB en het CBS. Maar als die cijfers een tragere groei laten zien, is nog niet gezegd dat dat komt door een teruglopende vraag of door een afgeknepen aanbod.

Afnemende vraag sinds 2007

Enig inzicht bieden de gegevens van de Bank Lending Survey. Dat is een kwartaalenquête gehouden onder Nederlandse banken, en wat blijkt: de banken melden al sinds eind 2007 een afnemende vraag naar nieuw krediet. Maar daarmee is niet gezegd dat het enkel wegvallende vraag zou zijn waardoor de kredietverlening is vertraagd. Want diezelfde bankenquête meldt ook, zeker in het begin van de economische crisis, dat de banken hun criteria voor het verstrekken van leningen aanscherpten.

Keerpunt in aantocht

Het goede nieuws is echter dat het tij inmiddels is gekeerd. In het tweede kwartaal van dit jaar lag het netto percentage banken dat de criteria voor bedrijfsleningen aanscherpt op het laagste niveau sinds het begin van de kredietcrisis. En in het derde kwartaal verwachten de banken de leenvoorwaarden niet meer aan te scherpen. Ook verwachten ze dat de vraag naar krediet dan niet verder afneemt. Daarmee lijkt een keerpunt voor de bancaire kredietverlening in aantocht, zowel via de aanbodkant als de vraagkant.